5S nedir? Nasıl uygulanır?


5s, tesislerde daha düzenli, temiz ve disiplinli çalışma ortamı sağlamak için yararlanılan ve kolay uygulanabilen bir yöntemdir. Basit yapıda olması tesiste uygulanabilirliğini sağlar. Bu yöntem beş aşamalı bir tesis yapılandırmasıdır.

Ayıklama Sort Seiri
Düzenleme Set in Order Seiton
Temizleme Shine Seiso
Standartlaştırma Standardize Seiketsu
Disiplin Sustain Shitsuke

Ayıklama • Sort • Seiri

Tesiste çalışma ortamında, süreci daha iyi düzenlemek için gerekli ve gereksiz olan malzemeleri uygun bir şekilde ayırma ve konumlandırma işlemidir.

Düzenleme • Set in Order • Seiton

Her nesneye, kalıcı ve uygun bir yer saptayın, kullanım sıklığını gözeterek yerleştirme yapın.

  • Zaman kaybı önlenir
  • Kalite yükselir
  • Ergonomik kullanım sağlanır
  • Üretim süreci ile uyumlu
  • Gereksiz hareketler azalır
  • Iş güvenliği sağlanır

Önce, büyük hacimli ekipman / makinaların yerleşimi planlanmalı. Zemin çizgileri ve işaretleri boyama işini planlamaya da öncelik vermeli.

5s tanim cizgileri boyama

Temizleme • Shine • Seiso

Kirlilik kaynakları saptanır. (Bir kroki ile dağılımı dokümana aktarılabilir) Hangi ekipmanların temizleneceği saptanmalıdır. Temizlik zamanı ve tekrarlama gerekiyorsa periyodu belirlenir. Görevlendirme yapılır, kimler hangi ekipmanı temizleyecek, planlanır. Temizleme usulü saptanır. Usule uygun araçlar için planlama yapılır. Malzeme ve araçların amaca / alana uygun olması gereklidir. Temizlik planlanan aşamalarla yapılır.

5s cizgi standartlari

Standartlaştırma • Standardize • Seiketsu

Bu aşamada, yapılanları standartlaştırmak, yapılanların devamını sağlamak için ilk üç adım sonrası aşağıdaki adımlar sorulmalı: Kaybolmuş, yeri saptanmamış, yerine konmayan malzeme / eşyaları tespit etmeli Çalışma sahasında fazla olan ya da eksik olan malzeme / eşya var mı ? Her şey yerinde ve tertipli mi? Her şey temiz mi ?

Standartlaştırma Yapılabilecek Konular:
Standartlaştırma yapmak için aşağıdaki unsurların bazılarında ya da tamamında durum değerlendirmesi yapılmalıdır.

Renkler için standart oluşturma:
Zemin rengi / Çizgi rengi / Sınır bant rengi / Kapı çizgisi rengi, Yerleşim planı, İşaretler için standart oluşturulmalıdır. Emniyet işaretleri, Makine çevresi, istif kutusu, çalışma sahası, çalışma masası işaretleri.

Etiketler ve yazılar için standart belirlenmeli.
Ürün tanım / Dolap tanım / Raf tanım Uyarı yazılar.

Disiplin • Sustain • Shitsuke
Disiplin adımları uygulamaları pekiştirmek ve denetlemek içindir. 5S Denetimleri Sorunları saptama, iyi çözümü önerme Ödül ile ekibi yönlendirme Uygulamayı hem tüm sahaya yayma hem tüm personele benimsetme.


Ayıklama Gerekli ve gereksiz olan malzemeleri ayırın ve konumlandırın
Düzenleme Her nesneye kalıcı ve uygun bir yer saptayın, kullanım sıklığını gözeterek yerleştirme yapın.
Temizleme Kirlilik kaynaklarını saptayın. Temizliği planlanan aşamalarla yapın.
Standartlaştırma Yapılanların devamını sağlamak için, kuralları uygulayın ve denetleyin.
Disiplin Uygulamaları pekiştirin ve denetleyin.